Các bài toán về este

Bài 9:

Este Đơn Chức
Có 3 CTTQ (có thể gặp):

CTTQ este mạch C hở ( thường gặp)
R-COO-R’

CTTQ este mạch C Kín

CTTQ este của phenol hay đồng đẳng
R C =O
O
R-COO-R*

Các pứ xà phòng hoá Este Đơn
R-COO-R’+NaOH

CTTQ este mạch C hở

CTTQ este mạch C Kín

CTTQ este của phenol hay đồng đẳng
R C =O + NaOH
O
R-COO-R*+NaOH
t
o
R-COO-Na + R’OH
t
o
R-COO-Na
OH
t
o
R-COO-Na+R*ONa+H
2
O



Bài toán
Bài toán
1:
1: ( ĐHSP TP.HCM - 2000)
Một este đơn chức X( chứa C, H, O) và
không có nhóm chức khác ). Tỉ khối hơi
của X so với oxi bằng 3,125. Xác đònh
CTCT của X trong mỗi trường hợp sau:
1. Cho 20 gam X tác dụng với 300ml
ddNaOH 1M.Cô cạn dd sau pứ thu
được 23,2 gam bã rắn.
2. Cho 0,15mol X tác dụng vừa đủ với
ddNaOH. Cô cạn dd sau pứ thu được
21 gam muối khan( X có mạch C
Không phân nhánh)



Tóm tắt ý 1
Tóm tắt ý 1:

Este đơn (X)
20 gam
(X): ?
PP Tìm CTPT
Dựa trên pứ
23,2 gam
bã rắn
1) 300ml
dd NaOH 1M
2) Cô cạn
Từ tỉ khối hơi ⇒ M
A
=100 đvC
B1.Đặt CTTQ
B2.Viết pứ
B3.Lập pt (*)
B4.Giải (*)



Tóm tắt ý 1
Tóm tắt ý 1:

Este đơn (X)
20 gam
(X): ?
PP Tìm CTPT
Dựa trên pứ
23,2 gam
bã rắn
1) 300ml
dd NaOH 1M
2) Cô cạn
Từ tỉ khối hơi ⇒ M
A
=100 đvC
B1.Đặt CTTQ
B2.Viết pứ
B3.Lập pt (*)
B4.Giải (*)
Theo đề ta có n
A

bđ
=0,2 mol
và n
NaOH

bđ
=0,3 mol



Tóm tắt ý 1
Tóm tắt ý 1:

Este đơn (X)
0,2 mol
(X): ?
PP Tìm CTPT
Dựa trên pứ
23,2 gam
bã rắn
1) 0,3mol NaOH
2) Cô cạn
M
A
=100 đvC
B1.Đặt CTTQ
B2.Viết pứ
B3.Lập pt (*)
B4.Giải (*)
Theo đề ta đặt (X):R-COO-R’
R-COO-R’+NaOH
t
o
R-COO-Na + R’OH
Bđ:
Pứ:
Sau:
0 0,2
0,2
0,1
0,2 0,3 0
(mol)
(mol)
(mol)
O,2
0,2


Y
ù 1
ù 1:

Este đơn (X)
0,2 mol
23,2 gam
bã rắn
1) 0,3mol NaOH
2) Cô cạn
M
A
=100 đvC
R-COO-R’+NaOH
t
o
R-COO-Na + R’OH (1)
Bđ:
Pứ:
Sau:
0 0,2
0,2
0,1
0,2 0,3 0
(mol)
(mol)
(mol)
O,2
0,2
Theo (1), đề có:
M
A
= R + 44 + R’ = 100
m
rắn
= (R+67).0,2 + 40.0,1 =23,2
⇒
R =29
R’ =27


Y
ù 1
ù 1:

Este đơn (X)
0,2 mol
23,2 gam
bã rắn
1) 0,3mol NaOH
2) Cô cạn
M
A
=100 đvC
R-COO-R’+NaOH
t
o
R-COO-Na + R’OH (1)
Ta có:
R =29
R’ =27
⇒
R : C
2
H
5
R’ : C
2
H
3
Vậy (X) : C
2
H
5
-COO-CH=CH
2



Tóm tắt ý 2
Tóm tắt ý 2:

Este đơn (X)
0,15mol
(X): ?
PP Tìm CTPT
Dựa trên pứ
21 gam
Muối
dd NaOH
Vừa đủ
Từ tỉ khối hơi ⇒ M
A
=100 đvC
B1.Đặt CTTQ
B2.Viết pứ
B3.Lập pt (*)
B4.Giải (*)



Tóm tắt ý 2
Tóm tắt ý 2:

Este đơn (X)
0,15mol
(X): ?
PP Tìm CTPT
Dựa trên pứ
21 gam
Muối
dd NaOH
Vừa đủ
Từ tỉ khối hơi ⇒ M
A
=100 đvC
B1.Đặt CTTQ
B2.Viết pứ
B3.Lập pt (*)
B4.Giải (*)
Theo đề ta đặt (X):R-COO-R’
R-COO-R’+NaOH
t
o
R-COO-Na + R’OH
0,15 mol 0,15 mol
Theo (1), đề có:
M
A
= R + 44 + R’ = 100
m
rắn
= (R+67).0,15 =21
⇒
R =73
R’ < 0


p dụng 2: (Theo ĐH K.Trúc HN – 2000)
Đốt cháy hoàn toàn 4,6 gam một rượu (A);
Cần 5,6 gam O
2
; thu được 6,6 gam CO
2

Xác đònh CTPT – CTCT (A)
4,6 gam một rượu (A)
6,6 gam CO
2
5,6 gam O
2
PP Đốt 1



Tóm tắt áp dụng 2
Tóm tắt áp dụng 2:

Rượu (A)
4,6 gam
CO
2
:
H
2
O:
6,6 gam
? gam
(A): ?
PP Đốt 1
m
C
= 1,8 gam
m
H
= 0,4 gam
⇒m
O
= 2,4 gam
B1
B2: Đặt CTTQ (A) là C
x
H
y
O
z
đốt
Cần 5,6 g oxi

Tính lượng nước( để giải được bằng pp đốt I)
-Theo ĐLBTKL ta dễ dàng ⇒m
nước
= 3,6 gam

Tìm (A)

Dễ dàng
⇒ x: y : z =
3: 8 : 3
⇒
CTNG(A): (C
3
H
8
O
3
)
n
;n ∈Ζ
Từ điều kiện hoá trò ta dễ dàng
⇒
n = 1
(A): Glyxêrin


Tóm tắt áp dụng 2
Tóm tắt áp dụng 2:

Rượu (A)
4,6 gam
CO
2
:
H
2
O:
6,6 gam
3,6 gam
(A): ?
PP Đốt 1
đốt
5,6 gam oxi
Đặt CTTQ (A) là C
x
H
y
O
z

Xem chi tiết: Các bài toán về este